Wit Czesław Gruszka

Pochodził z rodziny związanej z Czeladzia. Był synem Ludwika, wieloletniego pracownika kopalni Czeladź, członka Rady Miejskiej Czeladzi. Ukończył szkołę podstawową w rodzinnym mieście, gimnazjum w Siemianowicach Śląskich i Liceum Pedagogiczne w Sosnowcu. Przez krótki czas studiował socjologię na Uniwersytecie Wrocławskim. Pracował jako nauczyciel w szkole podstawowej w Czeladzi i w Sosnowcu. Od 1953 był urzędnikiem miejskim: podinspektorem szkolnym w Wydziale Oświaty Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Czeladzi, następnie od 1959 kierownikiem Referatu Wojskowego, potem inspektorem archiwistą. W okresie PRL nie udzielał się w organizacjach politycznych i społecznych, był jedynie od 1966 członkiem Polskiego Związku Filatelistów, w którym przewodniczył komisjom rewizyjnym koła w Czeladzi oraz oddziału sosnowieckiego. Od początku istnienia był też członkiem Stowarzyszenia Miłośników Czeladzi (1983), a po 1989 działał w Klubie Rodów Czeladzkich.

W latach 1994–2002 przez dwie kadencje był radnym Rady Miejskiej Czeladzi. W 1994 został wybrany z listy lokalnego komitetu Czeladź 1994, cztery lata później – z listy komitetu Nowa Czeladź. W obu kadencjach przewodniczył komisji inwentaryzacyjnej Rady Miejskiej. Był inicjatorem obchodów stulecia urodzin Józefa Mazura i nadania mu pośmiertnie godności honorowego obywatela miasta. Rocznicy towarzyszyła msza w kościele pw Stanisława Biskupa Męczennika w Czeladzi, a w sesji Rady Miejskiej wzięli udział przedstawiciele środowiska naukowego. Gruszka wydał broszurę Józef Mazur - badacz chmur i mgieł (Czeladź 1996).

Działalność publicystyczna: był autorem licznych publikacji poświęconych historii Czeladzi i ludzi z nią związanych, publikowanych w Echo Czeladzi, Gościu Niedzielnym, Zeszytach Czeladzkich, Niedzieli i innych periodykach. Prowadził cykl Wydarzenia sprzed lat, czyli repetitio est mater studiorum w Echo Czeladzi. Prezentował sylwetki osób związanych z Czeladzią, m.in. Henryka Grabowskiego, Czesława Słani, Zygmunta Szkocnego i Henryka Krysiaka, oraz opisywał losy mieszkańców Zagłębia Dąbrowskiego. Regionalna bibliografia Czeladzi do 2008 włącznie podaje niemal 50 publikacji Wit Gruszki. Poza broszurą o Mazurze wydał eseje filozoficzno religijne Filozofia Istnienia (2003) oraz dramaty Anioł Wizytek (2007) i Nie zabijaj! (2004). Przez większość życia notował wydarzenia z życia prywatnego, a także społeczne w kraju i na świecie, pozostawiając rodzinie bogate archiwum rękopiśmienne w dziesiątkach zeszytów.

Był laureatem wyróżnień w konkursach wspomnieniowych: w 1987 w konkursie Śląskiego Instytutu Naukowego i Dziennika Zachodniego dotyczącym generała Jerzego Ziętka oraz w 1989 w konkursie Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich i Gazety Wyborczej Opisz te wybory za relację Dni, które pisała historia. W 1995 otrzymał Nagrodę Miasta Czeladź. Został odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1988) i Złotym Krzyżem Zasługi (1983).

Życie prywatne: w 1960 poślubił Marię Szkoc, córkę nauczyciela w Czeladzi Stanisława. Mieli córkę Barbarę, poetkę i dziennikarkę, która jeden z tomików poetyckich Szara jak wróbel, Sopot 2012, poświęciła ojcu. Gruszka został pochowany na cmentarzu parafialnym w Czeladzi.